TÜRK MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUKUNDA NÜKLEER TESİS İŞLETENİNİN ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE KARŞI HUKUKÎ SORUMLULUĞU
Anahtar Kelimeler:
Nükleer- İşleten- Sorumluluk- Uygulanacak Hukuk- Milletlerarası Yetki- Tenfiz- Paris Sözleşmesi- Viyana Sözleşmesi- Ortak ProtokolÖz
Türk Milletlerarası Özel Hukukunda nükleer tesis işleteninin üçüncü kişilere karşı hukukî sorumluluğu Paris Sözleşmesi, Ortak Protokol ve Nükleer Düzenleme Kanununda düzenlenmiştir. Paris Sözleşmesi hukukî sorumluluk konusunun yanı sıra milletlerarası yetkiyi, uygulanacak hukuku ve yabancı mahkeme kararlarına ülke içi etki tanınmasını düzenlerken Ortak Protokol, Paris ve Viyana Sözleşmeleri arasındaki bağı kurmaktadır. Nükleer Düzenleme Kanunu ise, düzenlenmesi millî hukuka bırakılmış konuları ve yanı sıra milletlerarası yetki ve sorumluluk esaslarını ele almaktadır. Paris Sözleşmesi millî hukukları birleştirmeyi amaçlayan esas itibariyle bir maddî hukuk sözleşmesi iken onu tamamlayan Nükleer Düzenleme Kanunu nükleer zararların sınır aşıcı özelliği sebebiyle doğrudan uygulanan bir kanundur.
Referanslar
Arda, Aslı: Nükleer Enerji Alanında Üçüncü Taraf Sorumluluğuna İlişkin Paris Sözleşmesi Kapsamında Nükleer Tesis İşleteninin Hukukî Sorumluluğu, Yüksek Lisans Tezi, Çoğaltılmış Nüsha, Ankara 2005.
Aydoğdu, Murat: Sivil Amaçlı Nükleer Santral İşletenin ve Nükleer Madde Taşıyanın Hukuki Sorumluluğu, Adalet Yayınları, Ankara 2009.
Çelik, Edip: Milletlerarası Hukuk, C. 2, İstanbul 1982.
Çuhadar, Ayşe Aslıhan Erbaşı: “Uluslararası Nükleer Sorumluluk Rejimi Çerçevesinde Sivil Amaçlı Nükleer Santral İşleteninin Hukukî Sorumluluğu”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 2015, Özel Sayı, C. 1, s. 341-378.
Desart, Roland Dussart: “The Reform of the Paris Convention on Third Party Liability in the Field of Nuclear Energy and of the Brussels Supplementary Convention, An Overview of the Main Features of the Modernisation of the Two Conventions”, Nuclear Law Bulletin 2005, C. 75, s. 7-33.
Görmez, Onur: “Nükleer Santral İşleteninin Kusursuz Sorumluluğu”, Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 2014, C. 2, S. 1, s. 109-144.
Güneysu, Gülin: “Nükleer Reaktörlerin Yol Açtığı Zararlardan Doğan Hukukî Sorumluluk”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 1989-1990, C. 41, S. 1, s. 207-223.
Güngör, Gülin: Tâbiiyet Hukuku, Gerçek Kişiler-Tüzel Kişiler-Şeyler, B. 10, Yetkin Yayınları, Ankara 2022. (Anılış: Tâbiiyet)
Güngör, Gülin: Türk Milletlerarası Özel Hukuku, Kanunlar İhtilâfı – Milletlerarası Usul Hukuku, B.3, Yetkin Yayınevi, Ankara 2022(Anılış: MÖH).
Güven, Koray: Karşılaştırmalı Hukukta Nükleer Santrallerden Kaynaklanan Zararlardan Hukukî Sorumluluk, Yüksek Lisans Tezi, Çoğaltılmış Nüsha, Ankara 2017.
Hekim, Burak: “Nükleer Enerji Alanında Hukukî Sorumluluk”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 2018, C. 67, S. 2, s. 355-414.
Karauz, Agâh Kürşat: “Nükleer Santral İşleteninin Hukukî Sorumluluğu”, Nevşehir Barosu Dergisi 2014, S. 1, Y. 1, s. 1-34.
Kocaoğlu, Necip Kağan: “Nükleer Tesis İşleteninin Hukukî Sorumluluğu: Karşılaştırmalı ve Uluslararası Özel Hukuk Analizi”, Ankara Barosu Dergisi 2010, S. 2, Y. 68, s. 33-112.
Korkmaz, Zehra: “Nükleer Enerji Alanında Üçüncü Şahıs Sorumluluğuna İlişkin 1960 Tarihli Paris Sözleşmesi’ni Değiştiren 2004 Protokolü ile 7381 Sayılı Nükleer Düzenleme Kanunu’nun Mukayese ve Değerlendirilmesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 2023, C. 13, S. 1, s. 417-500.
Korkusuz, Mustafa Halit: Nükleer Santral İşletenin Hukukî Sorumluluğu, Beta Yayınları, İstanbul 2012.
Magnus, Ulrich: “Recognition and Enforcement of Foreign Judgments on Civil Liability For Nuclear Damage”, Nuclear Law Bulletin, 2021, S. 1, C. 106, s. 7-20.
Özdamar, Mehmet: “Nükleer Tesislerin İşletilmesinden Doğan Hukukî Sorumluluk”, Enerji Hukuku Dergisi 2012, S. 1, Y. 1, s. 119-135.
Özkahraman, Demet / Gürbüz, Nazlı: “Türk Hukukunda Nükleer Santral İşletenin Sorumluluğu”, GSI ARTICLETTER 2018, C. 19, s. 21-40.
Özman, Aydoğan: Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi, İstanbul 1984.
Turhan, Turgut: Haksız Fiilden Doğan Kanunlar İhtilâfı Alanında İka Yeri Kuralı, Dayınlarlı Hukuk Yayınları, Ankara 1989.
Waldner, Michael: “Conflict of Law Issues Related to Switzerland’s Participation in the Paris Nuclear Third Party Liability Regime”, Nuclear Law Bulletin 2012, C. 90, S. 2, s. 31-69.
Yüksel, Furkan: Nükleer Enerji, Paris Sözleşmesinin Uygulama Alanı, Hukuk ve Demokrasi 2022,
S. 23, s. 44-48.
